De prijs van natuurvoeding

Natuurvoeding is duur: het prijsverschil met gangbare producten kan oplopen tot 100%. Betekent dit dat natuurvoeding te duur is? Een paar overwegingen om tot een betere keus te komen.

 

1. Waardoor is natuurvoeding duur?

Er zijn twee redenen waarom natuurvoedingsproducten duurder zijn dan gangbare. In de eerste plaats de lagere opbrengsten: een biologische boer die melkvee heeft, krijgt een hogere prijs voor zijn melk want door de koeien niet op te jagen met veel krachtvoer en weinig ruimte, geven zijn dieren 20 tot 30% minder melk. Een akkerbouwer die geen gifpiepers teelt (als het ‘bintje’ bijv.) moet ook rekenen op fors lagere opbrengsten.

De tweede reden is de kleine schaal van de handel in natuurvoeding: er zijn maar een paar groothandels die zo’n 250  natuurvoedingswinkels bevoorraden. Vergelijk dat met zesduizend supermarkten die gemiddeld tien keer groter zijn dan de biowinkels. Kortom, de verdelers die het product naar de klant brengen, kunnen hun kosten niet uitspreiden over veel afnemers en zijn dus duurder. Dit deel van de prijs daalt als de omvang van de natuurvoedingverkoop toeneemt. Een mooi toekomstperspectief.

 

2. Zijn biologische producten vergelijkbaar met gangbare?

Natuurlijk, biologische aardbeien worden niet anders geconsumeerd dan de gangbare, maar de smaak is beter, er kleven geen restanten bestrijdingsmiddelen aan en teeltgrond en oppervlaktewater worden niet besmet met gif. In het kort: de biologische producenten nemen genoegen met lagere opbrengsten maar met een betere kwaliteit. Net zoals wijnboeren een ‘landwijn’ en ‘appellation contrôlée’ hebben. De laatsten zijn van betere kwaliteit en dus duurder. Eko = Appellation Contrôlée.

 

3. Is de prijs van gangbare producten reëel?

De modernisering van de Nederlandse landbouw leidde tot overbemesting, intensief gebruik van bestrijdingsmiddelen en bio-industrie. De nadelen (teveel nitraat en fosfaat in de grond, verzuring van de lucht, residuen in voeding, dierenleed) zijn nauwelijks verwerkt in de gangbare prijs van de producten, maar worden afgewenteld op het milieu en op de burgers. Een klein voorbeeld: de prijs van drinkwater in Groningen is in 2003 verhoogd doordat kostbare nieuwe schoonmaaktechnieken nodig waren door regelmatige besmetting met landbouwgiften in het oppervlaktewater.

 

Natuurvoeding en gezondheid

Natuurvoeding is niet hetzelfde als gezondheid, zoals sommige reclame suggereert. Gezondheid wordt grofweg bepaald door: de sterke en zwakke kanten van het lichaam, de manier van leven, de omgeving en door voeding. Dus, goede voeding draagt bij aan je gezondheid; niet meer, niet minder. Hoe doet natuurvoeding dat?

1. biologische groenten en fruit en vee krijgen de tijd om te groeien. Daardoor is het gehalte aan vitamines bijv. hoger, smaakt de tomaat zoeter, heeft biologische melk meer omega-3-vetzuren etc.

2. door de basisproducten weinig te raffineren is het eindproduct gezonder: de margarine bevat geen transvetzuren, rietsuiker is rijker aan mineralen, het brood bevat geen ‘broodvet’, frisdrank wordt niet extra gezoet, koekjes zijn vezelrijker etc.

Een bijeffect van eten van volwaardige producten is dat de lekkere trek tussen de maaltijden vermindert omdat de bloedsuikerspiegel minder fluctuaties kent.

3. natuurvoeding is niet besmet met restanten bestrijdingsmiddelen. Nitraatgehalten in winterse groenten zijn beduidend lager.

4. in natuurvoeding mogen maar een beperkt aantal – zo’n 50 – hulpstoffen worden toegepast. Stoffen die bewezen hebben onschadelijk te zijn, zoals caroteen, arabische gom, (zee)zout, lecithine. Gangbaar zijn honderden additieven toegestaan die soms tot verontreinigingen leiden. Hoewel de stoffen wettelijk zijn toegestaan, is weinig bekend over de wisselwerking tussen de stoffen, kunnen overgevoelige reacties opgeroepen worden (denk aan kleurstoffen in snoep) en maskeren veel stoffen (de smaakversterkers en aroma’s) de oorspronkelijke smaak van het product.

Kortom, natuurvoeding is een goede en veilige basis voor dagelijkse voeding. Daarnaast zijn er veel mensen aangewezen op speciale diëten. Voor veel van deze diëten heeft de natuurvoedingswinkel geschikte producten.

Enkele voorbeelden: – alternatieven voor koemelk: haver-, rijst-, sojamelk (ook als room, yoghurt, dessert, kaas); – tarweglutenvrije producten: vaak op basis van rijste- en maïsmeel; – macrobiotische producten: smaakmakers als miso, mirin en tamari, zeewier etc.; – veganistische producten, dus zonder enig dierlijk ingrediënt: sojakaas, gebak zonder roomboter, honing etc.; – kleurstofvrij snoepgoed. Enzovoort.

 

Keurmerken

Voor de buitenstaander is niet snel duidelijk welke producten biologisch zijn en welke niet, want er bestaat geen wereldwijd keurmerk. Maar sinds 2012 bestaat er wel een Europees keurmerk dat verplicht is voor de bioproducten en die langzaam de nationale keurmerken zal gaan vervangen.Het gebruik van de aanduiding ‘biologisch’ is al sinds 1991 beschermd door Europese wetgeving: het product moet uit 100% biologische ingrediënten bestaan.  Maar woorden als ‘natuurlijk’ of ‘milieuvriendelijk’ kunnen onbeperkt gebruik worden.

In Europa zijn tientallen keurmerken voor erkende biologische producten. Hier enkele voorbeelden en het Europese logo.

keurmerken